Telegram Join Telegram

ಕಾಲದ ಕನ್ನಡಿ (Kaalada kannadi): ಯುಗಗಳ ಪಯಣದಲ್ಲಿ ಸಮಯದ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ ಮತ್ತು ಪೌರಾಣಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆ

ಕಾಲದ ಕನ್ನಡಿ (Kaalada kannadi): ಯುಗಗಳ ಪಯಣದಲ್ಲಿ ಸಮಯದ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ ಮತ್ತು ಪೌರಾಣಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆ

ಸಮಯದ ಪಯಣ ಮತ್ತು ಪೌರಾಣಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆ

ಕಾಲದ ಕನ್ನಡಿ (Kaalada kannadi): ಸಮಯ ಅಥವಾ ‘ಕಾಲ’ ಎಂಬುದು ಪ್ರಕೃತಿಯ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಶಕ್ತಿ. ಅದು ಯಾರಿಗಾಗಿಯೂ ಕಾಯುವುದಿಲ್ಲ, ಯಾರ ಅಧೀನದಲ್ಲೂ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಹಿಂದಿನ ಕಾಲದ ಸರಳ ಜೀವನದಿಂದ ಹಿಡಿದು ಇಂದಿನ ವೇಗದ ಡಿಜಿಟಲ್ ಯುಗದವರೆಗೆ ಸಮಯದ ಬಳಕೆ ಹೇಗೆ ರೂಪಾಂತರಗೊಂಡಿದೆ ಹಾಗೂ ನಮ್ಮ ಪುರಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಲಕ್ಕೆ ನೀಡಿರುವ ಸ್ಥಾನವೇನು ಎಂಬುದರ ನೋಟ ಇಲ್ಲಿದೆ.

ಹಿಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸಮಯದ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ ಮತ್ತು ಬಳಕೆ

ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಇಂದಿನಂತೆ ಕೈಗಡಿಯಾರಗಳಾಗಲಿ ಅಥವಾ ಮೊಬೈಲ್ ಫೋನ್‌ಗಳಾಗಲಿ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ, ಅಂದಿನ ಜನರು ಪ್ರಕೃತಿಯನ್ನೇ ತಮ್ಮ ದೊಡ್ಡ ಗಡಿಯಾರವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಸೂರ್ಯನ ಉದಯ ಮತ್ತು ಅಸ್ತಮಯ, ಚಂದ್ರನ ಕಲೆಗಳು, ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಸ್ಥಾನ ಹಾಗೂ ಋತುಮಾನಗಳ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಜನರು ಸಮಯವನ್ನು ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕುತ್ತಿದ್ದರು.

ಸಾಧನಗಳ ಬಳಕೆ: ನೆರಳಿನ ಉದ್ದವನ್ನು ನೋಡಿ ಸಮಯ ಊಹಿಸುವ ‘ನೆರಳು ಗಡಿಯಾರ’ (Sundial), ನೀರು ಹರಿಯುವ ವೇಗದಿಂದ ಸಮಯ ತಿಳಿಯುವ ‘ಜಲ ಗಡಿಯಾರ’ ಹಾಗೂ ಮರಳಿನ ಗಡಿಯಾರಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.

ಅಂದಿನ ದಿನಚರಿ ಪ್ರಕೃತಿಯ ಜೊತೆಗೆ ಸಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಸೂರ್ಯೋದಯಕ್ಕೆ ಮುನ್ನ ಎದ್ದು ಕೆಲಸ ಪ್ರಾರಂಭಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಸೂರ್ಯಾಸ್ತದ ನಂತರ ವಿಶ್ರಮಿಸುವುದು ವಾಡಿಕೆಯಾಗಿತ್ತು. ಕೃಷಿ, ವೃತ್ತಿ, ಕುಟುಂಬ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಸಮಾನ ಸಮಯವನ್ನು ಮೀಸಲಿಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಧಾವಂತವಿರಲಿಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ತಾಳ್ಮೆ ಇತ್ತು.

ಇಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸಮಯದ ಬಳಕೆ

ಇಂದಿನ ಡಿಜಿಟಲ್ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಮಾನವನ ಉದ್ಯೋಗ, ಕೆಲಸ ಮತ್ತು ವೃತ್ತಿಜೀವನ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬದಲಾಗಿದೆ. ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಬೆಳವಣಿಗೆ, ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಜಗತ್ತು ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಅಗತ್ಯತೆಗಳ ನಡುವೆ ಇಂದಿನ ಮಾನವನ ಬದುಕು ಹೇಗೆ ಸಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದರ ನೋಟ ಇಲ್ಲಿದೆ:

ಇಂದಿನ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಸಮಯವನ್ನು ಸೆಕೆಂಡುಗಳು ಮತ್ತು ಮಿಲಿಸೆಕೆಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ಅಳೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಟಾಮಿಕ್ ಕ್ಲಾಕ್, ಡಿಜಿಟಲ್ ವಾಚ್‌ಗಳು ನಮಗೆ ನಿಖರ ಸಮಯವನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ.

‘ಸಮಯವೇ ಹಣ’ (Time is Money)

ಹಿಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಮಯವಿತ್ತು; ಸೂರ್ಯಾಸ್ತದ ನಂತರ ಕೆಲಸ ಮುಗಿದು ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಇಂದಿನ ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ 24×7 ಕೆಲಸದ ವಾತಾವರಣವಿದೆ.

ಡೆಡ್‌ಲೈನ್‌ಗಳ ಒತ್ತಡ: ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಸಮಯಕ್ಕೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಮುಗಿಸುವ (Deadlines) ಒತ್ತಡದಲ್ಲಿ ಮಾನವ ಬದುಕು ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.

ವೇಗದ ಜೀವನ ಶೈಲಿ: ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಎದ್ದಾಗಿನಿಂದ ರಾತ್ರಿ ಮಲಗುವವರೆಗೆ ‘ಟೈಮ್ ಟೇಬಲ್’ ಮತ್ತು ‘ಶೆಡ್ಯೂಲ್’ಗಳ ನಡುವೆಯೇ ಜೀವನ ಕಳೆದುಹೋಗುತ್ತಿದೆ. ವಿಶ್ರಾಂತಿಗಿಂತ ಕೆಲಸದ ಉತ್ಪಾದಕತೆಗೆ (Productivity) ಹೆಚ್ಚಿನ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ‘ವರ್ಕ್ ಫ್ರಮ್ ಹೋಮ್’ ಸಂಸ್ಕೃತಿ

ಲ್ಯಾಪ್ಟಾಪ್, ಮೊಬೈಲ್ ಮತ್ತು ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಬಂದ ನಂತರ ಕೆಲಸದ ಸ್ವರೂಪವೇ ಬದಲಾಗಿದೆ.

‘ವರ್ಕ್ ಫ್ರಮ್ ಹೋಮ್’ ಅಥವಾ ಹೈಬ್ರಿಡ್ ಮಾದರಿಗಳಿಂದಾಗಿ ಮನೆಯಲ್ಲೂ ಕಚೇರಿಯ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಬಂದಿದೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಕೆಲಸದ ಸಮಯ ಮತ್ತು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸಮಯದ ನಡುವಿನ ಗಡಿ ರೇಖೆ ಮಸುಕಾಗಿದೆ. ಕೆಲಸದ ಸಮಯ ಮುಗಿದರೂ ಇಮೇಲ್, ವಾಟ್ಸಾಪ್ ನೋಟಿಫಿಕೇಶನ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಕರೆಗಳು ಮಾನವನನ್ನು ಕೆಲಸದ ಚಿಂತನೆಯಲ್ಲೇ ಇರಿಸುತ್ತವೆ.

ಪ್ರಯಾಣ, ಸಂವಹನ, ಮತ್ತು ಮನೆಗೆಲಸಗಳಿಗೆ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಬಳಕೆಯಿಂದ ಸಮಯ ಉಳಿತಾಯವಾಗುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಮನುಷ್ಯನಿಗೆ ಒತ್ತಡ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ನಿರಂತರ ಕೆಲಸದ ಒತ್ತಡದಿಂದಾಗಿ ಮಾನಸಿಕ ಆಯಾಸ, ಆತಂಕ (Anxiety) ಮತ್ತು ಖಿನ್ನತೆಯಂತಹ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿವೆ. ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಸಂತೋಷಕ್ಕಿಂತ ‘ಸಾಧಿಸಬೇಕು’ ಅಥವಾ ‘ಉಳಿದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು’ (Survival) ಎಂಬ ಮಾನಸಿಕತೆಯೇ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿದೆ.

ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮ ಮತ್ತು ಕಾಲಹರಣ: ಒಂದೆಡೆ ಸಮಯ ಉಳಿಸುವ ಸಾಧನಗಳಿದ್ದರೆ, ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ ಮೊಬೈಲ್, ಸೋಶಿಯಲ್ ಮೀಡಿಯಾ ಮತ್ತು ಅನಗತ್ಯ ಆನ್‌ಲೈನ್ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಂದ ಸಮಯ ವ್ಯರ್ಥವಾಗುವ ಪ್ರಮಾಣವೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ಹಿಂದಿನ ಕಾಲದ ಶಾಂತಿಯುತ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಇಂದಿನ ಮಾನವ ಸಮಯದ ಹಿಂದೆ ಓಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.

ಸವಾಲು (ವೃತ್ತಿ ಮತ್ತು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನದ ಸಮತೋಲನ)

ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲೆಂದರೆ ಕೆಲಸ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬದ ನಡುವೆ ಸಮತೋಲನ ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವುದು.

  • ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸಮಯದ ಅಭಾವ: ಗಳಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಿದ್ದರೂ ಕುಟುಂಬ, ಮಕ್ಕಳು, ಪೋಷಕರು ಹಾಗೂ ಸ್ನೇಹಿತರ ಜೊತೆ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಕಳೆಯಲು ಸಮಯ ಸಿಗುತ್ತಿಲ್ಲ.
  • ಸಾಮಾಜಿಕ ದೂರ: ವಾರಾಂತ್ಯದಲ್ಲೂ ಕೆಲಸದ ಚಿಂತೆ ಅಥವಾ ವಿಶ್ರಾಂತಿಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಮೊಬೈಲ್‌ನಲ್ಲೇ ಮುಳುಗುವುದರಿಂದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳು ಮತ್ತು ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಬೆಸುಗೆ ಕಮ್ಮಿಯಾಗುತ್ತಿದೆ.

ಆರ್ಥಿಕ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಬಯಕೆಗಳ ನಡುವಿನ ಓಟ

ಇಂದಿನ ಮಾನವ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದು ಕೇವಲ ಮೂಲಭೂತ ಅಗತ್ಯಗಳಿಗಾಗಿ (ಆಹಾರ, ಬಟ್ಟೆ, ವಸತಿ) ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಆಧುನಿಕ ಜೀವನಶೈಲಿಯನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳಲು.

  • ಮನೆ, ಕಾರು, ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಐಷಾರಾಮಿ ಜೀವನಕ್ಕಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಸಾಲಗಳನ್ನು ತೀರಿಸಲು ಮಾನವ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲೇಬೇಕಾದ ಅನಿವಾರ್ಯತೆಗೆ ಸಿಲುಕಿದ್ದಾನೆ.
  • ಉದ್ಯೋಗದಲ್ಲಿ ನಷ್ಟದ ಭಯ, ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ (AI) ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಸವಾಲುಗಳಿಂದಾಗಿ, ತನ್ನ ಉದ್ಯೋಗವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಹೊಸ ಕೌಶಲ್ಯಗಳನ್ನು ಕಲಿಯುವ ಹಾಗೂ ಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ ಓಡುವ ಒತ್ತಡದಲ್ಲಿ ಮಾನವನ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಾಗಿದೆ.

ಪೌರಾಣಿಕದಲ್ಲಿ ಸಮಯದ ಕಲ್ಪನೆ ಮತ್ತು ಮಹತ್ವ

ಹಿಂದೂ ಪುರಾಣಗಳು ಮತ್ತು ವೈದಿಕ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ‘ಕಾಲ’ಕ್ಕೆ ಅತ್ಯಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಮತ್ತು ದೈವಿಕ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಕಾಲವನ್ನು ಕೇವಲ ಅಳತೆಯಾಗಿ ನೋಡದೆ, ಅದನ್ನು ಭಗವಂತನ ರೂಪ ಎಂದೇ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ ಮತ್ತು ಭಗವದ್ಗೀತೆ:

ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರ ಯುದ್ಧದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅರ್ಜುನನಿಗೆ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನು ತನ್ನ ಭವ್ಯವಾದ ವಿಶ್ವರೂಪವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಭಗವದ್ಗೀತೆಯ 11ನೇ ಅಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ (ವಿಶ್ವರೂಪ ದರ್ಶನ ಯೋಗ) ಭಗವಾನ್ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನು

ಕಾಲೋऽಸ್ಮಿ ಲೋಕಕ್ಷಯಕೃತ್ ಪ್ರವೃದ್ಧೋ ಲೋಕಾನ್ಸಮಾಹರ್ತುಮಿಹ ಪ್ರವೃತ್ತಃ |

ಋತೇಽಪಿ ತ್ವಾಂ ನ ಭವಿಷ್ಯಂತಿ ಸರ್ವೇ ಯೇಽವಸ್ಥಿತಾಃ ಪ್ರತನ್ಯೀಕೇಷು ಯೋಧಾಃ ||

“ಕಾಲೋऽಸ್ಮಿ ಲೋಕಕ್ಷಯಕೃತ್ ಪ್ರವೃದ್ಧೋ” (ನಾನೇ ಲೋಕಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವ ಮಹಾಕಾಲ) ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. ಕರ್ತವ್ಯದ ಪಾಲನೆ ಅನಿವಾರ್ಯ. ಎಲ್ಲವೂ ಕಾಲದ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿದೆ ಎನ್ನುವುದು ಇದರ ಮುಖ್ಯ ತತ್ವ. ಕಾಲವು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತದೆ, ಪೋಷಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ತನ್ನಲ್ಲಿ ವಿಲೀನಗೊಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಕೃಷ್ಣ ವಿವರಿಸಿದ್ದಾನೆ.

ಮಹಾಕಾಲ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಶಿವ:

ಶಿವ ಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ಶಿವನನ್ನು ‘ಮಹಾಕಾಲ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಶಿವನು ಕಾಲಕ್ಕೆ ಅತೀತನಾದವನು (ಕಾಲಾತೀತ) ಮತ್ತು ಸಮಯದ ಚಕ್ರವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವವನು. ಉಜ್ಜಯಿನಿಯ ಮಹಾಕಾಳೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯವು ಈ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ.

ಯುಗ ಚಕ್ರಗಳ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ:

ವೈದಿಕ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಮಯವು ಸರಳ ರೇಖೆಯಲ್ಲ, ಅದೊಂದು ಚಕ್ರ (Cyclic Time). ಕೃತಯುಗ, ತ್ರೇತಾಯುಗ, ದ್ವಾಪರಯುಗ ಮತ್ತು ಕಲಿಯುಗ ಎಂಬ ನಾಲ್ಕು ಯುಗಗಳ ಮೂಲಕ ಸಮಯವು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಪರಿಭ್ರಮಿಸುತ್ತದೆ. ಬ್ರಹ್ಮದೇವನ ಒಂದು ದಿನವನ್ನು ‘ಕಲ್ಪ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು ಕೋಟ್ಯಂತರ ಮಾನವ ವರ್ಷಗಳಿಗೆ ಸಮಾನವಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಾಚೀನ ಭಾರತದ ಸಂಸ್ಕೃತ ಕವಿ ಮತ್ತು ತತ್ತ್ವಜ್ಞಾನಿ ಭರ್ತೃಹರಿ ರಚಿಸಿದ ಸಂಸ್ಕೃತದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ “ನೀತಿಶತಕ” ದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಕಾವ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಮಯದ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ವರ್ಣಿಸುತ್ತಾ, “ಕಾಲವು ಯಾರಿಗೂ ಕಾಯುವುದಿಲ್ಲ, ರಾಜ ಮಹಾರಾಜರನ್ನೂ ಮಣ್ಣು ಪಾಲು ಮಾಡುತ್ತದೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಒಳ್ಳೆಯ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ತಡ ಮಾಡದೆ ಮಾಡಬೇಕು” ಎಂದು ಎಚ್ಚರಿಸಿದ್ದಾನೆ.

ಸನತ್ಕುಮಾರರು ಮತ್ತು ನಾರದ ಮಹರ್ಷಿ ಸಂವಾದವು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ತಾತ್ವಿಕ ಸಮಾಲೋಚನೆಯಾಗಿದೆ. ಪುರಾಣಗಳಲ್ಲಿ ನಾರದ ಮಹರ್ಷಿ ಮತ್ತು ಸನತ್ಕುಮಾರರ ನಡುವಿನ ಸಂವಾದಗಳಲ್ಲಿ ‘ಕಾಲಜ್ಞಾನ’ದ ಉಲ್ಲೇಖ ಬರುತ್ತದೆ. ಪ್ರಕೃತಿಯ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಮೀರಿ ನಡೆಯಲು ಯಾರಿಗೂ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ, ಕಾಲವೇ ಅಂತಿಮ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶ ಎಂಬ ಸತ್ಯವನ್ನು ಅವರು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಉಪಸಂಹಾರ

ನಮ್ಮ ಪುರಾಣಗಳು ಬೋಧಿಸಿದಂತೆ, ಕಾಲವು ಅನಂತವಾದದ್ದು ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ. ಕಳೆದುಹೋದ ಸಮಯವನ್ನು ಮತ್ತೆ ತರಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಆಧುನಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ವೇಗದ ಜೊತೆಗೆ ಪ್ರಾಚೀನರ ಶಾಂತತೆ ಮತ್ತು ಪುರಾಣಗಳ ನೀತಿಯನ್ನು ಮೈಗೂಡಿಸಿಕೊಂಡು, ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕ್ಷಣವನ್ನೂ ಧನಾತ್ಮಕ ಹಾಗೂ ಅರ್ಥಪೂರ್ಣ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗೆ ಬಳಸುವುದು ಇಂದಿನ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ.

ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಹಿಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸಮಯವನ್ನು ಪ್ರಕೃತಿಯೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆತು, ಶಾಂತಿಯಿಂದ ಮತ್ತು ಅರ್ಥಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಇಂದಿನ ಮಾನವನ ಬದುಕು ಸಾಧನೆ ಮತ್ತು ಸೌಲಭ್ಯಗಳ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ಸಮೃದ್ಧವಾಗಿದೆ, ಆದರೆ ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ಸಂತೃಪ್ತಿಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಬಡವಾಗಿದೆ. ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಹಣ ಜೀವನವನ್ನು ಸುಲಭಗೊಳಿಸಿದರೂ, ಕೆಲಸದ ಅತಿಯಾದ ಒತ್ತಡದಿಂದಾಗಿ ಮಾನವ ‘ಬದುಕುವುದನ್ನು ಮರೆತು ಕೇವಲ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ’. ಕೆಲಸದ ಜೊತೆಗೆ ಆರೋಗ್ಯ, ಕುಟುಂಬ ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸಿನ ಶಾಂತಿಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಿದಾಗ ಮಾತ್ರ ಇಂದಿನ ಬದುಕು ನಿಜವಾದ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಸಾರ್ಥಕವಾಗಲು ಸಾಧ್ಯ.